-

Deze website maakt gebruik van cookies. Door Aviationinfo.nl te bezoeken, gaat u akkoord met het tijdelijk opslaan van deze gegevens.

I understand
Log in

Login to your account

Username *
Password *
Remember Me

Gimli Glider

23 juli 1983

Algemene gegevens:

Informatie route:
Vluchtnummer: AC143
Datum: 23 juli 1983
Locatie: Edmonton -> Winnipeg -> Gimli

Informatie vliegtuig:
Toestel: Boeing 767-200

Passagiers en slachtoffers:
Aantal passagiers: 61
Aantal bemanningsleden: 14
Aantal dodelijke slachtoffers: 0

Op 23 juli 1983 was vlucht AC143 gepland: een vlucht van Montréal naar Edmonton. Een vlucht die voerde over een afstand van circa 3700 kilometer. Deze vlucht werd uitgevoerd met een gloednieuwe 767-200, waarvan Air Canada er vier had besteld. Het vliegtuig, de C-GAUN, was de 47e B767 die Boeing had afgeleverd. Dit vliegtuig had slechts 150 uur gevlogen toen de vlucht werd uitgevoerd.

Halverwege de vlucht, op een hoogte van bijna 12.500 meter, ging een waarschuwingslampje af. Dit gaaf aan dat er iets aan de hand was met de brandstofdruk in de linker brandstoftank. De piloten gaven aan dat het een technisch mankement was of dat de brandstof daadwerkelijk bijna op was. Toen de boordcomputer werd bekeken, gaf deze aan dat er genoeg brandstof aan boord moest zijn. Direct namen de vliegers het zekere voor het onzekere en meldden de verkeersleiding dat zij uitweken van Edmonton, maar zouden doorvliegen naar Winnipeg.

Nadat de vliegers het signaal hadden uitgeschakeld, ging even later een tweede signaal af, gevolgd door het uitvallen van de linkermotor. Enige tijd later gebeurde hetzelfde met de rechtermotor. Op een hoogte van 12.500 meter vloog een gloednieuwe B767 zonder stuwkracht. Het toestel was niet meer dan een groot zweefvliegtuig, een zweefvliegtuig met 61 passagiers aan boord.

Door het uitvallen van de motoren valt ook de stroom uit in het vliegtuig. Om het toestel nog wel bestuurbaar te houden en de belangrijkste systemen te laten werken, klapt er in deze gevallen een Ram Air Turbine (RAT) uit het vliegtuig. Deze propeller draait in de wind van het vliegtuig waardoor energie wordt opgewekt (net als bij een dynamo). Door het uitvallen van de primaire stroomvoorziening werkt ook de transponder niet meer. Hierdoor is het toestel niet zichtbaar voor de luchtverkeersleiding. Aangezien er nog wel radiocontact was, wisten deze personen dat het vliegtuig niet was neergestort. Zij schakelden over op een ouder systeem die een vliegtuig nog wel kan waarnemen. Door dit oudere systeem konden de luchtverkeersleiders de positie van het vliegtuig doorgeven, zodat de co-piloot Maurice Quintal kon berekenen of Winnipeg haalbaar was. Ze zouden ruim 50 kilometer te kort komen, waardoor besloten werd uit te wijken naar Gimli, een voormalige luchtmachtbasis waar gezagvoerder Bob Pearson circa 15 jaar eerder nog op had gevlogen. Dit vliegveld had een lange landingsbaan maar geen verkeerstoren en hulpdiensten.

Route van The Gimli GliderToch werd besloten naar dit vliegveld te gaan. Op een afstand van enkele kilometers werd het landingsgestel naar beneden gedaan door middel van zwaartekracht. Omdat het hoofdgestel zwaar genoeg is om in de vergrendeling te vallen, was deze vrijwel direct vergrendeld. Het neuswiel is echter veel lichter en viel niet in deze vergrendeling.

Op het moment dat de landingsbaan erg dichtbij was, zat het vliegtuig op te grote hoogte. Een 360°-draai zou niet lukken, maar een duikvlucht maken zou te veel snelheid opleveren. Een van de piloten was een zeer ervaren zweefvlieger en besloot hierdoor een zogenaamde sideslip uit te voeren. Bij een sideslip wordt tegengesteld gestuurd. De vleugels worden zo gezet dat deze bijvoorbeeld naar links gaan, maar het roer wordt zo gezet dat het vliegtuig juist naar de andere kant zou moeten gaan. Op deze manier wordt veel snelheid en hoogte verloren.

Op een gegeven moment zagen de vliegers dat het geen militaire basis meer was, maar dat de baan gebruikt werd voor dragraces. Er was een familiedag georganiseerd. De vliegers konden niet meer uitwijken en landden. Door het onvergrendelde neuswiel viel de Boeing vrijwel direct op z'n neus. De vliegers gingen vervolgens volop de rem staan waarbij twee van de acht banden klapten. De enorme weerstand die de neus op het asfalt gaf, zorgde voor een relatief vroege stop. Bovendien werd het toestel tegen een vangrail aangedrukt opdat zij sneller stil zou staan. Dit alles heeft geholpen en alle passagiers en bemanningsleden werden daarop geëvacueerd. Aangezien de neus op de grond stond, was de staart enkele meters hoger dan normaal. De deuren gingen open en de glijbanen verschenen, die extreem stijl waren en de grond niet eens raakten. Bij de evacuatie raakten veel passagiers lichtgewond, maar allen hebben het overleefd. De toegesnelde omstanders bespoten de neus met brandblussers.

De volgende dag werd een grootschalig onderzoek ingesteld. Het bleek twee oorzaken te hebben: een defect FQIS (deze processor geeft de vlieger informatie over de hoeveelheid brandstof die zich bevindt in de brandstoftanks). Het bleek te gaan om een foute soldering. Daarnaast werd een fout gemaakt door het grondpersoneel bij het bijtanken. Zij maten nog met pounds, terwijl Air Canada had voorgeschreven de brandstof te tanken in kilogrammen. Hierdoor werd ruim de helft minder getankt dan nodig was.

Het vliegtuig is na de crash gerepareerd en heeft nog tientallen jaren gevlogen zonder (grote) incidenten. Het vliegtuig werd in januari 2008 uit de vloot gehaald.

Bekijk foto's na de crash

Bekijk videofragment

©2017 Aviationinfo.nl | Disclaimer | privacy